دانشگاه تهران مجله تحقیقات دامپزشکی (Journal of Veterinary Research) 2008-2525 66 3 2011 09 23 THE EFFECT OF DIFFERENT LEVELS OF CADMIUM ON HISTOPATHOLOGICALCHANGES AND THE RATE OF LYMPHOID CELLS APOPTOSIS OF BURSA OF FABRICIUS IN BROLER CHICKENS تأثیر مقادیر مختلف کادمیوم بر تغییرات آسیب شناسی و بروز آپوپتوزلنفوسیت‌ها در بورس فابریسیوس جوجه‌های گوشتی 193 201 23369 FA محمدجواد قراگزلو گروه پاتوبیولوژی،دانشکده دامپزشکی دانشگاه سمنان محمد جواد قراگزلو گروه پاتوبیولوژی،دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران غلامرضا نیکبخت بروجنی گروه پاتوبیولوژی،دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران جمیله سالار آملی گروه فیزیولوژی،فارماکولوژی و سم شناسی،دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران سعید بکایی گروه اپیدمیولوژی و بهداشت مواد غذایی،دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران سعید حصارکی گروه آسیب شناسی،دانشکده علوم تخصصی دامپزشکی،واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی Journal Article 1970 01 01 Cadmium toxicity can cause kidney failure, liver damage and a weakened immune system in experimental and naturally occurring toxicities. This study was designed to investigate the effects of cadmium (Cd) on the histology and the rate of lymphoid apoptosis in the bursa of fabricius of chicken. One-hundred 20-day-old male Ross broilers were purchased and randomly divided into four groups. The control group (C) received no Cd, whereas groups 1, 2, and 3 had rations administered containing 25, 50 and 100 ppm cadmium as CdCl, respectively. At days 14, 28 and 42, seven chicks from each group were randomly selected and sacrificed. The bursa of Fabricius of each chick was removed, weighed, fixed in 10% buffered formalin and processed for histopathology and assessment of the rate of lymphoid cells apoptosis. The apoptotic cells were demonstrated in paraffin embedded tissue sections using the TUNEL (terminal deoxynucleotidyl transferase-mediated dUTP nick end labeling) method. The concentration of Cd in the liver samples was measured by atomic absorption. A reverse correlation between the levels of Cd in the rations and the body weight of the chickens (p<0.01) was found. The concentration of Cd in the liver showed a positive correlation with the levels of Cd in the rations (p<p0.01). The number of apoptotic lymphoid cells was significantly increased in those groups receiving higher levels of Cd (especially groups 2 and 3) (p<0.01). Morphologically, plicas and lymphoid follicles of groups 2 and 3 were smaller than of the control group. In the histological analysis they were found to be hypocellular and some of them were edematous. Compared to the control group, there was an increase in the number of intraepithelial cysts in groups 2 and 3 at days 28 and 42. In addition, atrophic changes of bursal paranchyma were observed in group 3 after 42 days. It can be concluded that under experimental conditions the higher concentrations of Cd in the rations (50 and 100 ppm) has detrimental effects on the bursa of Fabricius of chickens. مسمومیت با کادمیوم اثرات زیان‌آوری را بر ارگان‌های حیاتی بدن به‌جای می‌گذارد که می‌توان به نارسائی کلیوی ، آسیب‌های کبدی، تضعیف سیستم ایمنی اشاره نمود. در این مطالعه به منظور نشان دادن برخی از تاثیرات این فلز سمی از جمله مداخله در میزان بروز اپوپتوز سلول‌های لنفوئیدی و ایجاد تغییر در ساختمان بافت لنفوئیدی، پرنده به‌عنوان مدل حیوانی انتخاب گردید. تعداد 120 قطعه جوجه خروس گوشتی به 4 گروه کنترل وگروه‌های 1و2و3 تقسیم وکلرور کادمیوم به جیره غذایی آن‌ها افزوده شد به‌طوری‌که گروه کنترل ppm0،گروه 1 ppm 25،گروه 2 ppm50 و گروه 3 ppm 100 کادمیوم دریافت داشتند.در روزهای 14 و 28 و 42 از هر گروه 7 قطعه جوجه به‌صورت تصادفی انتخاب و پس از وزنکشی و کشتار، بورس فابریسیوس آن‌ها جدا شده و بعد ازپایدار کردن در فرمالین بافر 10درصد و آماده‌سازی نمونه‌های بافت، مقاطعی با ضخامت 5 میکرون با هماتوکسیلین و ائوزین و مقاطع 4-3 میکرونی با تکنیک ایمونوهیستوشیمیTUNEL رنگ‌ا~میزی و از نظر ضایعات وآ سیب شناسی بورس فابریسیوس، تراکم سلول‌های لنفوئیدی در فولیکول‌ها و میزان سلول‌های آپوپتوتیک مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین میزان کادمیوم موجود در کبد هر یک از نمونه‌ها با روش جذب اتمی اندازه‌گیری شده و با وزن زنده جوجه‌ها و وزن بورس فابریسیوس و میزان آپوپتوز موجود در هر نمونه مورد مقایسه آماری قرار گرفت. نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که افزایش وزن جوجه‌ها و ارگان‌های مورد بررسی با افزایش میزان کادمیوم جیره نسبت معکوس داشته‌)‌01/0<‌‌(p و میزان کادمیوم تجمع یافته در کبد و میزان آپوپتوز ایجاد شده در بورس با افزایش کادمیوم جیره‌ها افزایش می‌یابد‌) ‌01/0‌<‌(p .همچنین با افزایش کادمیوم در جیره‌ها به میزان قابل توجهی کاهش جمعیت لنفوسیتی در فولیکول‌های لنفاوی و ادم در ساختار بورس‌های مورد مطالعه مشاهده گردید.در مقایسه با گروه کنترل در28و42روزگی افزایش تعداد واندازه کیست‌های داخل اپی تلیالی در گروه‌های 3و 2 مشاهده گردیدودر42 روزگی در گروه 3 آتروفی بافت اپیتلیوم بورس وافزایش سلول‌های دچار آپوپتوز در آن ‌‌ها نیز مشهود بود. می‌توان نتیجه‌گیری نمود که تحت شرایط تجربی غلظت‌های بالای کادمیوم در جیره ppm(100و50)‌ ‌اثرات زیان‌آوری بر بورس فابریسیوس دارد. واژه‌‌های کلیدی: کادمیوم، بورس فابریسیوس، آپوپتوز، تست تانل‌(TUNEL)‌. https://jvr.ut.ac.ir/article_23369_c4ed3c941c7160cdb37669c01ad7ff5c.pdf