دانشگاه تهران مجله تحقیقات دامپزشکی (Journal of Veterinary Research) 2008-2525 79 4 2024 12 21 Effect of Three Types of Probiotics on Growth Performance and Sensory and Qualitative Indices of Breast Muscle in Broilers Exposed to Chronic Heat Stress بررسی اثر سه نوع پروبیوتیک بر عملکرد رشد، شاخص‎های حسی و کیفی عضله‎سینه در جوجه‎های گوشتی در شرایط تنش گرمایی مزمن 233 248 99571 10.22059/jvr.2024.377983.3443 FA کاویان رضایی دانش آموخته، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران سیده عالمه حسینیان گروه علوم درمانگاهی، مرکز تحقیقات بیماری‎های پرندگان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران 0000-0002-6758-2071 سارا بصیری گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران کیمیا نادر دانش آموخته، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران Journal Article 2024 06 30 BACKGROUND: Probiotics are of interest to researchers due to their beneficial effects in controlling the negative impacts of heat stress in broiler chickens.<br />OBJECTIVES: The present study was performed to investigate the effects of three different probiotics administered via drinking water on the growth performance and sensory and qualitative indices of breast meat in broilers under heat stress.<br />METHODS: A total of 150 one-day-old Cobb 500 broilers were divided into five groups (four replicates with 10 birds in each) in a completely randomized design. The treatment groups included: negative control (normal temperature), positive control (heat stress), HSBacil (heat stress and <em>Bacillus</em> probiotic), HSLAB (heat stress and <em>Lactobacillus</em> probiotic), and HSMix (heat stress and a mixture of <em>Bacillus</em> and <em>Lactobacillus</em> probiotics). Chronic heat stress induction and probiotic administration were performed from 21 to 42 days of age.<br />RESULTS: After the challenge, the broilers in the positive control group had lower feed intake and weight gain, as well as a greater feed conversion ratio compared to those in the negative control group. Broilers in the HSLAB and HSMix groups exhibited greater weight gain and a more favorable feed conversion ratio compared to those in the positive control group (<em>P</em><0.05). There was no difference in weight gain between the broilers in the HSLAB and HSMix treatments compared to the negative control treatment. The sensory scores of the breast meat in the positive control group were lower than the negative control group (<em>P</em><0.05). The use of probiotics improved the sensory indices of breast meat (<em>P</em><0.05). The HSMix treatment showed no significant difference from the negative control treatment in most of the meat sensory indices. Peroxide value in fat tissue in positive control birds was greater than negative control birds (<em>P</em><0.05). The peroxide value in the HSMix treatment was lower than the positive control treatment (<em>P</em><0.05).<br />CONCLUSIONS: The results showed that <em>Bacillus</em> and <em>Lactobacillus</em> probiotics, individually or in combination, are effective in improving the growth performance and meat sensory indices, as well as reducing the peroxide value in broilers under heat stress. These probiotics can be a useful strategy to mitigate the negative effects of heat stress. <strong>زمینه مطالعه</strong><strong>:</strong> پروبیوتیک­ها به­واسطه اثرات مفیدشان جهت کنترل اثرات منفی تنش گرمایی در جوجه­های گوشتی موردتوجه محققین می­باشند.<br /><strong>هدف</strong><strong>:</strong> مطالعه حاضر به‌منظور بررسی اثرات سه ترکیب پروبیوتیکی متفاوت در آب آشامیدنی بر عملکرد رشد و شاخص­های حسی و کیفی عضله سینه جوجه‌های‌ گوشتی تحت تنش گرمایی‌ انجام شد.<br /><strong>روش</strong><strong>‎</strong><strong>کار</strong><strong>:</strong> 150 قطعه جوجه گوشتی 1 ‌روزه سویه کاب 500 در قالب طرح کاملاً تصادفی به 5 تیمار (4 تکرار و 10 قطعه در هر تکرار) تقسیم شدند. تیمارهای آزمایش، شامل شاهد منفی (دمای طبیعی)، شاهد مثبت (تنش گرمایی)، HSBacil (تنش گرمایی و دریافت‌­کننده پروبیوتیک <em>باسیلوس</em>)، HSLAB (تنش گرمایی و دریافت­‌کننده پروبیوتیک <em>لاکتوباسیلوس</em>) و HSMix (تنش گرمایی و دریافت‌­کننده پروبیوتیک مخلوط <em>باسیلوس</em> و <em>لاکتوباسیلوس</em>) بود. القای تنش گرمایی مزمن و افزودن پروبیوتیک به آب آشامیدنی از سن 21 تا 42 روزگی انجام شد.<br /><strong>نتایج</strong><strong>:</strong> در روزهای بعد از تنش، جوجه­های گروه شاهد مثبت در مقایسه با گروه شاهد منفی مصرف خوراک و افزایش وزن کمتر و ضریب تبدیل خوراک بالاتری داشتند و جوجه­های گوشتی مربوط به تیمارهای HSLAB و HSMix افزایش وزن بالاتر و ضریب تبدیل خوراک بهتری در مقایسه با پرندگان شاهد مثبت داشتند (05/0<em>P</em><). تفاوتی در افزایش وزن بین جوجه­های مربوط به تیمارهای HSLAB و HSMix با تیمار شاهد منفی مشاهده نشد. مقادیر شاخص­های حسی عضله سینه در پرندگان شاهد مثبت از پرندگان شاهد منفی کمتر بود (05/0<em>P</em><). استفاده از پروبیوتیک­ها شاخص­های حسی عضله سینه را بهبود بخشید (05/0<em>P</em><). تیمار HSMix از‌نظر بیشتر شاخص­های حسی گوشت تفاوت معنی­داری با تیمار شاهد منفی نداشت. عدد پراکسید در بافت چربی در پرندگان شاهد مثبت بالاتر از پرندگان شاهد منفی بود (05/0<em>P</em><). عدد پراکسید در تیمار HSMix از تیمار شاهد مثبت کمتر بود (05/0<em>P</em><).<br /><strong>نتیجه­گیری نهایی</strong><strong>:</strong> به‌طور‌کلی نتایج نشان داد دریافت پروبیوتیک <em>باسیلوس</em> و <em>لاکتوباسیلوس</em> به‌صورت تکی و یا ترکیبی­ در بهبود عملکرد رشد و شاخص­های حسی گوشت و همچنین کاهش عدد پراکسید در پرندگان تحت تنش گرمایی مؤثر بوده و می­تواند راهبردی سودمند برای کاهش اثرات منفی تنش گرمایی باشد. https://jvr.ut.ac.ir/article_99571_80a2a6211ca10a4415206910224a0fe0.pdf